Burn-out, stress en veerkracht

Stress hoort bij het leven. Maar wanneer het structureel wordt, verandert er iets wezenlijks.

Je werkte hard en kon het goed aan. Maar op een bepaald moment merk je dat ontspanning niet meer lukt, dat prikkels harder aankomen en dat je minder flexibel reageert dan je wilt. Of je hebt een periode achter de rug waarin je echt vastliep en je vraagt je af hoe dat is gekomen en hoe je het voorkomt. In beide scenario’s heeft stress een rol gespeeld.

Stress is alledaags. Iedereen ervaart het. Een acute stressreactie is een normale, gezonde en functionele reactie waarmee het lichaam zich voorbereidt op een uitdaging of dreiging. Als de aanleiding voor de stress voorbij is, ebt de reactie langzaam weg en kan het lichaam zich herstellen. Wanneer stress echter aanhoudt en het herstel langdurig uitblijft of onvoldoende is, kan de fysieke belasting zich opstapelen en nemen gezondheidsrisico’s toe. [1][2]

Op deze pagina vind je een inhoudelijk kader voor stress, veerkracht en burn-out, voor wie wil begrijpen wat er gebeurt, hoe patronen ontstaan en wat herstel vraagt.

Wat is stress en wanneer wordt het een probleem?

Je hartslag gaat omhoog, je ademhaling versnelt, je spieren spannen aan: het lichaam bereidt zich voor op actie. De acute stressreactie verloopt grotendeels automatisch en omvat onder meer veranderingen in het autonome zenuwstelsel en hormonale stresssystemen. Dat is een passende reactie op een situatie die als belastend of bedreigend wordt ervaren. [1]

Die stressreactie kan langer aanhouden als de stressbron, of meerdere stressbronnen, aanwezig blijft. Je hebt een klus die meer tijd vraagt dan gedacht, er zijn problemen met de bezetting en je moet vaker langer doorwerken, of je loopt tegen een probleem aan dat je niet snel kunt oplossen. Dan zet je nog even door en doe je iets extra’s omdat de situatie dat vraagt. Wanneer de belasting aanhoudt, kan de lichamelijke stressreactie vaker of langer worden geactiveerd. Dat kan zich bijvoorbeeld uiten in een hogere hartslag, een versnelde ademhaling, gespannen spieren of een verhoogde bloeddruk. Welke reacties optreden en hoe lang ze aanhouden, verschilt per persoon en per situatie.

Een periode van wat meer stress hoeft geen probleem te zijn. Uit onderzoek blijkt echter wel dat langdurige belasting door chronische stress samenhangt met minder gunstige gezondheidsuitkomsten. Ook zijn kleine verbanden gevonden met cognitief functioneren, onder meer met algemene cognitieve prestaties en executieve functies, met onder meer gevolgen voor de concentratie. [1][2][3]

Meer over veelvoorkomende stressklachten lees je in werkstress verminderen en werkdruk te hoog.

Hoe stress zich uit en hoe sommige reacties de stress versterken

Langdurige of oplopende stress kan merkbaar worden in je emoties, in lichamelijke spanning en in je cognitief functioneren. Toenemende somberheid, frustratie, onrust of prikkelbaarheid kunnen daarom reden zijn om te onderzoeken wat er speelt.

Stress kan zich op verschillende manieren uiten. Sommige mensen gaan enorm piekeren: gedachten malen door en het lukt niet meer goed om te ontspannen. Anderen worden ongeduldig of prikkelbaar, waardoor kleine dingen sneller tot irritatie leiden. Weer anderen proberen steeds meer controle te houden, of doen er alles aan om alle borden in de lucht te houden, ook als dit misschien wel ten koste gaat van hun privéleven.

Deze manieren van omgaan met stress kunnen zelf ook weer voor extra spanning opleveren. Van aanhoudend piekeren en malen is bekend dat het het lichaam in de stresstand houdt, zelfs als de oorspronkelijke stressor niet meer aanwezig is. [4] Geprikkeld en geïrriteerd zijn kan conflicten oproepen en daarmee nieuwe spanningen veroorzaken. En wie onder druk steeds meer probeert te controleren, alle ballen in de lucht te houden en op hetzelfde niveau te blijven presteren, vraagt extra inspanning van zichzelf.

Hoe je met spanning omgaat, kan verschil maken. Onderzoekers hebben in een systematische review de resultaten van verschillende onderzoeken samengebracht waarin mensen gedurende langere tijd zijn gevolgd. Zij onderzochten welke factoren samenhangen met het ontstaan van burn-outklachten. Een van de bevindingen was dat mensen die op een helpende manier met stress omgaan, gemiddeld minder latere burn-outklachten rapporteerden. Dit verband was klein, maar statistisch significant. [5]

Bij adaptieve, helpende manieren van omgaan met stress kun je bijvoorbeeld denken aan steun zoeken, voldoende ruimte houden voor ontspanning en herstel, en actief omgaan met een probleem. Als je actief omgaat met een probleem, ben je gericht op het oplossen of hanteerbaar maken van het probleem zelf.

Hoe iemand zelf omgaat met stress kan dus verschil maken, maar dit betekent niet dat iemand de gevolgen van een ongunstige werksituatie vooral zelf moet leren opvangen. Ook de bron van de belasting vraagt aandacht. Zo bleek in hetzelfde onderzoek dat hoge taakeisen een relevante risicofactor zijn voor burn-outklachten. [5] Hierop kun je als medewerker vaak niet zelf directe invloed op uitoefenen.

Meer over piekeren lees je in hoe stop je met piekeren? en over prikkelbaarheid in snel geïrriteerd.

Hoe veerkracht ontstaat

Naast factoren die belasting vergroten, zijn er ook factoren die helpen om op een goede manier met belasting om te gaan en ervan te herstellen. Veerkracht is daarbij een belangrijk begrip.

Op deze pagina gebruiken we de term veerkracht voor de mate waarin iemand zich in omstandigheden die belastend zijn kan aanpassen en herstellen. Veerkracht moet niet gezien worden als een vaststaande eigenschap die iemand simpelweg in meer of mindere mate bezit. Veerkracht ontstaat uit de wisselwerking tussen de belasting waarmee iemand te maken krijgt, wat iemand zelf in huis heeft aan vaardigheden en competenties (de persoonlijke hulpbronnen) en de steun die er is in de omgeving (hulpbronnen). Dat sluit aan bij modern veerkrachtonderzoek, waarin veerkracht wordt gezien vanuit dynamische systemen en processen die op meerdere niveaus samenwerken. [6]

Bij wat aan de kant van de persoon kan bijdragen aan veerkracht, kun je denken aan lichamelijke en mentale conditie, kennis en ervaring, probleemoplossend vermogen en het vermogen om hulp of steun te organiseren. Aan de kant van de omgeving zijn dat bijvoorbeeld sociale steun, regelruimte, beschikbare middelen en mogelijkheden voor herstel. Ook de aard, duur en intensiteit van de belasting spelen in dit samenspel een rol.

Veerkracht is in deze benadering dus niet één van die factoren afzonderlijk, maar het resultaat van de wisselwerking tussen deze factoren. Dezelfde persoon kan daardoor in de ene situatie goed met belasting omgaan en in een andere situatie veel meer moeite hebben om zich aan te passen of te herstellen. [6]

Voor stress op het werk is het dus belangrijk dat je niet alleen naar de persoon kijkt. Ook de omstandigheden waaronder iemand zijn of haar werk moet doen zijn relevant. Bij het laatste moet je niet alleen denken aan omstandigheden op het werk, maar ook in de privésituatie. Prospectief onderzoek naar werk en burn-out, dus onderzoek waarin de medewerkers bij de start ervan geen last van burn-outverschijnselen hadden, laat bijvoorbeeld zien dat meer regelmogelijkheden samenhangen met minder emotionele uitputting en dat weinig sociale steun op het werk juist samenhangt met meer uitputting. Voor hoge taakeisen en hoge werkdruk zijn eveneens verbanden gevonden, al is het bewijs daarvoor minder sterk. [7]

Meer lezen over stress en je psychologische kapitaal

Hoe ontstaat burn-out?

Bij burn-out is het belangrijk eerst duidelijk te maken wat ermee wordt bedoeld. In wetenschappelijk onderzoek bestaan verschillende definities. Een internationale groep onderzoekers bracht bestaande wetenschappelijke definities van beroepsburn-out systematisch in kaart. Vervolgens kwamen zij via een gestructureerde besluitvormingsprocedure tot een gezamenlijke definitie: beroepsburn-out is een toestand van uitputting door langdurige blootstelling aan werkgerelateerde problemen. [8]

Deze definitie heeft specifiek betrekking op beroepsburn-out. In de Nederlandse huisartsinformatie wordt burn-out breder beschreven, waarbij langdurige spanningen op het werk én in de privésituatie een rol kunnen spelen.

Voor de specifieke term beroepsburn-out blijft de werkcontext bepalend. Belasting buiten het werk kan overigens mede beïnvloeden hoeveel iemand kan dragen en welke mogelijkheden voor herstel er zijn.

Je kunt niet het precieze moment aanwijzen waarop gewone stress overgaat in burn-out. Ook onderzoek geeft geen vaste grens aan waar dat gebeurt. Wat we wel weten, is dat werkstressoren en burn-outklachten met elkaar samenhangen. Een meta-analyse van longitudinale studies vond zelfs een wederzijdse relatie: werkstressoren voorspelden latere burn-outklachten, maar burn-outklachten beïnvloedden op hun beurt ook hoe belastend het werk later werd ervaren. Het effect van werkstressoren op latere burn-out was gemiddeld wel klein. [9]

Burn-out is dus niet het automatische eindpunt van één vaste glijdende schaal van stress naar overspanning naar burn-out. Langdurige belasting en onvoldoende mogelijkheden voor herstel spelen een belangrijke rol, maar hoe klachten zich ontwikkelen hangt samen met verschillende factoren in persoon en omgeving.

Met andere woorden:

• Een periode van langdurige stress verloopt niet via een vaste route onvermijdelijk naar een burn-out;
• Burn-outklachten ontwikkelen zich doorgaans in een context van langdurige belasting. Hoe deze klachten ontstaan en zich ontwikkelen, en welke factoren daarbij een rol spelen, verschilt van persoon tot persoon;
• Achteraf kun je vaak wel herkennen hoe de overbelasting zich geleidelijk heeft opgebouwd. Dat betekent niet dat je vooraf precies had kunnen voorzien hoe de klachten zich zouden ontwikkelen.

Signalen die een reden zijn om de situatie te onderzoeken zijn bijvoorbeeld aanhoudende vermoeidheid, moeite met ontspannen of herstellen, prikkelbaarheid, gejaagdheid en lichamelijke spanning. Zulke klachten zijn niet specifiek voor burn-out; ze kunnen ook wijzen op andere problemen, bijvoorbeeld een depressieve stoornis, tekort aan bijvoorbeeld ijzer of vitamine B12, of een slaapstoornis. Bij zulke klachten is het belangrijk ook andere verklaringen niet uit te sluiten.

Ook cognitieve klachten komen voor bij mensen met ernstige burn-outklachten. Een meta-analyse van zeventien studies vond gemiddeld beperkingen in onder andere aandacht en verwerkingssnelheid, werkgeheugen, executieve functies en episodisch geheugen. [10]

Aanhoudende klachten betekenen dus niet automatisch dat iemand burn-out is. Bij ernstige of langdurige klachten is het belangrijk om ook andere mogelijke verklaringen te laten beoordelen.

Waar komt burn-out vandaan?

Omdat burn-out wetenschappelijk als werkgerelateerd fenomeen wordt opgevat, spelen omstandigheden in het werk een centrale rol. Zoals hierboven ook beschreven, hangen onder andere hoge taakeisen, weinig regelmogelijkheden en weinig sociale steun samen met burn-outklachten. [5][7]

Dit betekent niet dat iedereen onder dezelfde arbeidsomstandigheden dezelfde klachten ontwikkelt; persoonlijke kenmerken kunnen verschil maken. Een recente review van longitudinale studies naar persoonlijkheid en burn-out vond vooral aanwijzingen voor neuroticisme en perfectionistische zorgen als mogelijke risicofactoren. Hoge eisen stellen bleek veel minder duidelijk ongunstig. [11]

Ook belasting op het werk en in de privésituatie staan niet los van elkaar. Problemen of druk op het werk kunnen doorwerken in de privésituatie en andersom kan belasting thuis van invloed zijn op hoe iemand het werk ervaart. Onderzoek laat zien dat beide vormen van belasting samengaan met een wat grotere kans op het ontwikkelen van burn-outklachten. Omdat het hier om observationeel onderzoek ging, kunnen we geen uitspraken doen over wat oorzaak en wat gevolg is. [12]

In onze praktijk zien we daarnaast dat sommige manieren van omgaan met druk op het werk ook in andere situaties gebruikt worden. Iemand die op zijn werk moeilijk om hulp vraagt of lang doorgaat terwijl de belasting oploopt, ziet dit vaak ook terug in de privésituatie. Tegelijk speelt de context ook altijd een rol bij welk gedrag iemand laat zien. Daarom kijken we bij langdurige overbelasting niet alleen naar wat iemand doet, maar ook naar de omstandigheden waarin bepaald gedrag wordt vertoond.

Waarom kan het lastig zijn om oplopende overbelasting tijdig te herkennen?

In onze praktijk zien we dat veel mensen die uiteindelijk met een burn-out bij ons komen, hun burn-out niet hebben zien aankomen. En ook dat ze veel moeite hebben om te geloven dat ze echt burn-out zijn, terwijl werken niet of nauwelijks meer lukt en de tranen vaak heel hoog zitten. Dat lijkt misschien vreemd, maar is misschien toch ook wel goed te begrijpen.

Een deel van de verklaring kan zijn dat de klachten zich geleidelijk ontwikkelen. Je wordt niet van de ene op de andere dag veel vermoeider, prikkelbaarder of minder scherp. De grens van wat nog ‘normaal’ voelt, kan daardoor ongemerkt verschuiven. Je bent wat vermoeider, voelt je misschien wel wat meer gespannen, reageert mogelijk wel wat sneller kortaf, maar denkt misschien ook dat dat er soms gewoon bij hoort. Je went eraan, past je aan, doet iets meer moeite, gaat een keer wat vroeger naar bed en gaat de volgende dag gewoon weer door.

Ook het beeld dat iemand van zichzelf heeft, kan meespelen. Wie van zichzelf gewend is veel aan te kunnen, verantwoordelijkheid te nemen en door te zetten, blijft dit van zichzelf verwachten, ook wanneer het wat minder goed gaat. Klachten kun je dan eerder uitleggen als iets tijdelijks, iets waar je even doorheen moet, of een signaal dat je even harder aan de kar moet trekken. Kwalitatief onderzoek naar mensen met ernstige stressgerelateerde uitputting laat zien hoe moeilijk het kan zijn om een verminderd functioneren te verenigen met het beeld dat iemand van zichzelf heeft als ambitieus of iemand die veel aankan. [14]

In dit proces kan ook schaamte een rol spelen. We zien in onze praktijk geregeld dat mensen zich ervoor schamen dat juist zij zijn vastgelopen. Het past helemaal niet bij het beeld dat ze van zichzelf hadden. Sommigen zijn erg teleurgesteld in zichzelf, hebben het gevoel dat ze hebben gefaald of zich aanstellen, of zijn bang dat anderen zo over hen denken. Dit sluit aan bij onderzoek naar mentale problemen op het werk. Daarin bleek dat schaamte, negatieve oordelen over zichzelf en zorgen over hoe anderen je misschien wel beoordelen het moeilijker kunnen maken om bij klachten hulp te zoeken of deze te bespreken. [15]

Daardoor kan een merkwaardige situatie ontstaan: iemand merkt op enig moment wel dat concentreren, werken of herstellen steeds moeilijker wordt, maar kan moeite hebben om ten volle te erkennen wat er aan de hand is. Zo ben ik niet. In onderzoek dat is gedaan onder mensen die na ernstige stressgerelateerde uitputting hun werk weer oppakten, beschreven deelnemers hoe moeilijk zij het vonden om te accepteren dat zij minder goed functioneerden wanneer dat botste met hun eerdere beeld van zichzelf als ambitieuze of goed presterende professional. [14]

Bij ernstige burn-out kunnen daar cognitieve klachten bijkomen. Onderzoek laat zien dat mensen met burn-out gemiddeld minder goed presteren op taken die een beroep doen op aandacht, werkgeheugen en executieve functies. [10] Met executieve functies bedoelen we het vermogen om te plannen, prioriteiten te stellen, overzicht te houden, tussen verschillende activiteiten te kunnen wisselen en je gedrag aan te kunnen passen wanneer dit nodig is. Of deze cognitieve klachten verklaren waarom iemand de ernst van de situatie te laat onderkent, weten we niet. Wel kunnen minder overzicht en concentratie het moeilijker maken om een complexe situatie goed te beoordelen.

Meer over waarschuwingssignalen lees je in burn-out symptomen herkennen en zeer ernstige burn-out: waarschuwingssignalen.

Wat vraagt herstel van burn-out, en waarom kost het tijd?

Voor herstel van burn-out biedt de wetenschap ons niet een onderbouwd stappenplan dat voor iedereen hetzelfde is. Ook is er nog niet veel onderzoek gedaan naar verschillende aanpakken voor mensen die vanwege burn-out zijn uitgevallen. In een systematische review naar terugkeer naar werk werden maar acht geschikte studies gevonden. Op basis van deze review konden de onderzoekers geen harde conclusies trekken. [13]

Toch kunnen er wel zinnige dingen gezegd worden over herstel. Bij ernstige uitputting is het nodig dat de belasting wordt verlaagd en dat er ruimte komt voor herstel. Wat daarna nodig is, hangt steeds af van wat in een individueel geval aan de overbelasting heeft bijgedragen.

Vanuit het veerkrachtkader betekent dat dat je verschillende kanten gaat onderzoeken. Hoe zit het met de werkbelasting? Welke regelruimte heeft iemand en welke steun is beschikbaar? Wat gebeurt er buiten het werk dat herstel ondersteunt of juist moeilijker maakt? Welke patronen van de persoon helpen om met de situatie om te gaan en welke maken het moeilijker? En welke factoren zijn veranderbaar, of moeten als een vast gegeven worden gezien?

Herstel van burn-out is dus niet alleen een kwestie van rust nemen of van iemand persoonlijk sterker maken. Als bijvoorbeeld sprake is van hoge taakeisen, weinig autonomie of gebrek aan steun die een belangrijk deel van het probleem vormen, kan duurzaam herstel ook aanpassingen vragen in de werkomgeving. Andersom kan het ook nodig zijn dat iemand onderzoekt hoe hij of zij zelf reageert op druk, grenzen stelt, hulp vraagt of herstel organiseert.

Het verloop van het herstel verschilt van persoon tot persoon. In onze praktijk zien we dat herstel niet altijd in een rechte lijn verloopt. Sommige mensen merken juist wanneer ze de belasting verminderen dat ze aanvankelijk meer klachten ervaren. Ook kunnen betere periodes worden afgewisseld met momenten waarop klachten weer toenemen.

Een toename van klachten betekent echter niet automatisch dat dit bij het herstel hoort of dat het herstel goed verloopt. Bij duidelijke of aanhoudende verslechtering is het verstandig om contact op te nemen met je huisarts of behandelaar.

We zouden aan het herstel geen vast tijdspad of universele herstelfasen willen verbinden. Wat we in onze praktijk vaak zien, is dat herstel meer tijd kost dan mensen vooraf verwachten.

Ook de privésituatie kan tijdens het herstel invloed hebben op de totale belasting en op de mogelijkheden om te herstellen. Onderzoek naar werk-privéconflict ondersteunt dat beide domeinen met elkaar samenhangen. [12]

Daarom is het van belang om bij terugkeer naar werk niet alleen te kijken of iemand weer voldoende is hersteld en welke werkzaamheden op dat moment haalbaar zijn, maar ook naar de omstandigheden waarin iemand terugkeert. Hierbij moet wel worden opgemerkt dat, hoewel uit één onderzoek bleek dat aanpassingen op de werkplek leidden tot een betere terugkeer na burn-out, de hoeveelheid onderzoek nog te beperkt is om harde conclusies te kunnen trekken. [13]

Meer over het herstelproces lees je in herstellen van burn-out.

Wanneer is begeleiding zinvol?

Begeleiding bij stress is lang niet altijd nodig. Spanning kan tijdelijk zijn en verminderen wanneer omstandigheden veranderen of wanneer er weer voldoende ruimte voor herstel ontstaat.

Begeleiding kan zinvol zijn wanneer de spanning blijft aanhouden, je merkt dat het functioneren eronder lijdt en je niet goed weet wat de belasting veroorzaakt of wat er zou moeten veranderen om de stress te kunnen verminderen.

Vanuit het kader in dit artikel kijken we daarbij niet alleen naar de persoon, maar onderzoeken we waar de belasting vandaan komt, welke patronen een rol spelen en waar verandering mogelijk is. Soms is het vooral belangrijk om ons te richten op de manier waarop iemand zelf met druk omgaat. Soms moet vooral iets veranderen in de werksituatie. Vaak zijn beide kanten relevant.

Bij ernstige klachten, bijvoorbeeld uitputting waardoor dagelijkse activiteiten nauwelijks meer lukken, langdurige somberheid of onduidelijke klachten, adviseren wij als dit nog niet is gedaan om onderzoek te doen bij de eigen huisarts. Onderliggende lichamelijke problemen kunnen ook met deze klachten gepaard gaan. Een bezoek aan een psycholoog kan in sommige situaties ook zinvol zijn. Coaching is namelijk geen vervanging voor medische of psychologische diagnostiek of behandeling.

Meer weten over begeleiding bij stress en burn-out

De dienstenpagina over burn-outcoaching legt uit hoe begeleiding bij burn-out werkt: wat een coach doet, hoe een traject zich opbouwt en wat het van iemand vraagt.

Heb je vragen of wil je een concrete situatie bespreken, dan kun je contact opnemen via 024 397 8892 of info@md-act.nl.

Albert van Veen & Mariëlle Damoiseaux

Registerpsychologen NIP Arbeid & Organisatie | MD-act, Groesbeek

Bronnen

[1] O’Connor, D. B., Thayer, J. F., & Vedhara, K. (2021). Stress and Health: A Review of Psychobiological Processes. Annual Review of Psychology, 72, 663–688. https://doi.org/10.1146/annurev-psych-062520-122331

[2] Guidi, J., Lucente, M., Sonino, N., & Fava, G. A. (2021). Allostatic Load and Its Impact on Health: A Systematic Review. Psychotherapy and Psychosomatics, 90(1), 11–27. https://doi.org/10.1159/000510696

[3] D’Amico, D., Amestoy, M. E., & Fiocco, A. J. (2020). The association between allostatic load and cognitive function: A systematic and meta-analytic review. Psychoneuroendocrinology, 121, 104849. https://doi.org/10.1016/j.psyneuen.2020.104849

[4] Ottaviani, C., Thayer, J. F., Verkuil, B., et al. (2016). Physiological concomitants of perseverative cognition: A systematic review and meta-analysis. Psychological Bulletin, 142(3), 231–259. https://doi.org/10.1037/bul0000036

[5] Shoman, Y., El May, E., Marca, S. C., et al. (2021). Predictors of Occupational Burnout: A Systematic Review. International Journal of Environmental Research and Public Health, 18(17), 9188. https://doi.org/10.3390/ijerph18179188

[6] Masten, A. S., Lucke, C. M., Nelson, K. M., & Stallworthy, I. C. (2021). Resilience in Development and Psychopathology: Multisystem Perspectives. Annual Review of Clinical Psychology, 17, 521–549. https://doi.org/10.1146/annurev-clinpsy-081219-120307

[7] Aronsson, G., Theorell, T., Grape, T., et al. (2017). A systematic review including meta-analysis of work environment and burnout symptoms. BMC Public Health, 17, 264. https://doi.org/10.1186/s12889-017-4153-7

[8] Guseva Canu, I., Marca, S. C., Dell’Oro, F., et al. (2021). Harmonized definition of occupational burnout: A systematic review, semantic analysis, and Delphi consensus in 29 countries. Scandinavian Journal of Work, Environment & Health, 47(2), 95–107. https://doi.org/10.5271/sjweh.3935

[9] Guthier, C., Dormann, C., & Voelkle, M. C. (2020). Reciprocal effects between job stressors and burnout: A continuous time meta-analysis of longitudinal studies. Psychological Bulletin, 146(12), 1146–1173. https://doi.org/10.1037/bul0000304

[10] Gavelin, H. M., Domellöf, M. E., Åström, E., et al. (2022). Cognitive function in clinical burnout: A systematic review and meta-analysis. Work & Stress, 36(1), 86–104. https://doi.org/10.1080/02678373.2021.2002972

[11] Camara, A. M., & Parker, G. (2025). A review of longitudinal studies assessing personality and burnout. Journal of Psychiatric Research, 189, 76–90. https://doi.org/10.1016/j.jpsychires.2025.05.064

[12] Liu, D., Ni, Y., Ma, T. S. W., et al. (2026). Work-family conflict and mental health: A systematic review and meta-analysis. PLOS Medicine, 23(7), e1005162. https://doi.org/10.1371/journal.pmed.1005162

[13] Lambreghts, C., Vandenbroeck, S., Goorts, K., & Godderis, L. (2023). Return-to-work interventions for sick-listed employees with burnout: a systematic review. Occupational and Environmental Medicine, 80(9), 538–544. https://doi.org/10.1136/oemed-2023-108867

[14] Forslund, S., Jovicic, F., Näslund, A., et al. (2026). Experiences of returning to work after sick leave due to exhaustion disorder: a qualitative content analysis. BMC Psychology, 14, 117. https://doi.org/10.1186/s40359-025-03873-9

[15] McGrath, M. O., Krysinska, K., Reavley, N. J., Andriessen, K., & Pirkis, J. (2023). Disclosure of Mental Health Problems or Suicidality at Work: A Systematic Review. International Journal of Environmental Research and Public Health, 20(8), 5548. https://doi.org/10.3390/ijerph20085548